SAD se ponovo povlače iz organizacije UNESCO

Sjedinjene Američke Države najavile su da će se drugi put povući iz Organizacije Ujedinjenih nacija za obrazovanje, nauku i kulturu (UNESCO). Odluku je 22. jula 2025. potpisao predsednik Donald Tramp, a povlačenje stupa na snagu 31. decembra 2026. godine. U zvaničnom obrazloženju navodi ideološke razlike i neslaganja s pravcem kojim se ova međunarodna organizacija kreće.

U saopštenju objavljenom na sajtu američkog Stejt departmenta (state.gov), navodi se da UNESCO „promoviše razdorne društvene i kulturne ciljeve”, pri tome je posebna kritika upućena Programu održivog razvoja Ujedinjenih nacija. Ovaj program usvojen je 2015. godine i zamišljen je kao globalni plan za iskorenjivanje siromaštva, zaštitu životne sredine i ostvarenje mira do 2030. godine. Međutim, prema mišljenju američke administracije reč je o „globalističkoj i ideološkoj agendi” koja se kosi sa principom „Amerika na prvom mestu“. Izvor

Dodatno, Trampova administracija izražava nezadovoljstvo zbog toga što je UNESCO još 2011. primio Palestinu kao punopravnu članicu, što se u saopštenju ocenjuje kao „veoma problematično i suprotno politici SAD”, te se organizacija optužuje da time doprinosi „širenju antiizraelske retorike”,

Ovo nije prvi put da se Sjedinjene Države povlače iz organizacije UNESCO. Reganova administracija napustila je organizaciju 1984. godine, a Donald Tramp je isto učinio i tokom svog prethodnog mandata 2017. godine, da bi se SAD vratile tek 2023. u vreme predsednika Džoa Bajdena.

Na odluku o novom povlačenju reagovala je generalna direktorka organizacije UNESCO Odri Azulej, francuska državljanka jevrejskog porekla iz Maroka, navodeći da je odluka suprotna vrednostima međunarodne saradnje. Ona je podsetila da je UNESCO u poslednjim godinama sproveo strukturne reforme i diverzifikovao izvore finansiranja, smanjujući zavisnost od bilo koje pojedinačne članice. Izvor

Srbija je aktivna članica organizacije UNESCO. Zahvaljujući toj saradnji, brojna kulturna dobra Srbije nalaze se pod međunarodnom zaštitom – od manastira na Kosovu i Metohiji, preko nematerijalne baštine poput kola i pevanja uz gusle, do naivnog slikarstva iz Kovačice.